ប្រវត្តិបុណ្យកឋិន
                                             បទពាក្យ៧
      កាលពីជំនាន់ពុទ្ធកាល                     នៅក្រុងបាវាល្យមានព្រះសង្ឃ
      កាលនោះភិក្ខុ៣០អង្គ                       និមន្តតម្រង់ក្រុងជេតពន្ធ។

      បំណងជួបគាល់ព្រះសាស្តា            គ្រូមនុស្សទេព្តាមានគុណធ្ងន់
      ដល់ក្រុងសាកេតភ្លៀងជោរជន់       ខកខាននិមន្តគ្រានោះម្តង។

      ជូនជាដល់ថ្ងៃចូលវស្សា                   សង្ឃគ្រប់អាត្មាខកបំណង
      កាន់វស្សានៅទីនោះផង                  ក្រុងសាកេតឆ្លងអស់ខែបី។

     បន្ទាប់ពេលចេញព្រះវស្សា              ព្រះសង្ឃយាត្រាទៀតជាថ្មី
     គ្រានោះទើបព្រះពុទ្ធជិនស្រី            ប្រណីឱ្យធ្វើកឋិនទាន។

     ដូច្នេះកឋិនបច្ចុប្បន្នកាល                 ប្រវត្តិតំណាលមកមែនមាន
     មុនព្រះភគវ័នចូលនិពាន                 ទើបខ្មែរយើងហ៊ានធ្វើរាល់ឆ្នាំ៕

                                                ២០១១
                                     និពន្ធដោយ វ៉ែន សុន

                   រូបនេះកាលនៅជាតន្ត្រីករ SAXOPHON TENOR និងជាអនុប្រធានភ្លេងត្រែទ័ព
                                                               ពីឆ្នាំ១៩៧៩-១៩៨១
                        (ថតពេលបុណ្យព្យុហយាត្រាលើកទី១នៅពហុកីឡដ្ឋានជាតិអូឡាំពិក)

 

កំណាព្យ    មិនចង់ មិនអាច និងមិនហ៊ានពុករលួយ                                                                                                                        ​​​​                                         បទពាក្យ៧

សម័យតេជោសំណាងណាស់      ទាំងក្មេងទាំងចាស់រស់ក្សេមក្សាន្ត

ខ្លះមានម៉ូតូខ្លះមានឡាន              ថ្នល់ស្ពានឆ្លងបានគ្មានភ័យព្រួយ។

យុទ្ធសាស្ត្រទី២លោកចាត់តាំង    អង្គភាពប្រឆាំងពុករលួយ

គោលដៅការពារជាតិលើកស្ទួយ ឱ្យខ្មែរកូនក្មួយផុតវិបតិ្ត ។

អង្គភាពចាប់ផ្តើមជួយសង្គម        បន្តអប់រំច្បាប់ម៉ឺងម៉ាត់

ដើម្បីបង្ការនិងទប់ស្កាត់              កំចាត់ពួកជនច្រែះស៊ីដែក។

មនុស្សគ្រប់រូបត្រូវយល់ថា         ក្រឹត្យច្បាប់រដ្ឋាគ្មានបែងចែក​ត្រូវគោរពច្បាប់កុំប្រកែក            គ្មានអ្នកដោយឡែកលើច្បាប់ឡើយ។

កើតមកទទេទៅទទេ                 លោភលន់វៀចវេរទុក្ខឥតស្បើយ

យកទៅពុំរួចទេលោកអើយ        បើចេះច្បាប់ហើយកុំបំពាន       ។

គំនិតម្នាក់ៗត្រូវកោតខ្លាច          “ មិនចង់ មិនអាច និងមិនហ៊ាន”

កុំសូកកុំស៊ីតាមខ្លួនឃ្លាន           ទើបជាតិរស់រានសុខសាន្តអើយ៕

​​​​​​​​​​​​​​​​​​​                   

​           ថៃ្ងទី២៧ ខែមីនា ឆ្នាំ២០១២  និពន្ធដោយ វ៉ែន សុន

 

                                 kMulk;dIekr

                                 bT nema ¬Bakü7¦

-n GñknwmnYnnagCaExµr           ema mkmanEm:BukBYCBgS

  Bu BitKitl¥bnþvgS                T§a FMl¥RTg;samKIÁKña .

-y eyIgeyaKyl;jatib¥Únbg si siTi§GñkpgminbMBar

  TM§ Fat;eRBaH)ancas;RBwT§a       G GgÁGñkCakarBarExµr.

-Ga GanesovePAkuMenAes¶óm     \ \tBüayamminecHEdr

  | GgÁkuMGagl¥qñaMEx           ] ]sSah_EfERkgR)asRBat;.

-« BukEm:GñkpgTaMgLay     bJ rwtsb,ayrIkmuxmat;

  b¤ erOgeronecHGYtkUnKat;    BJB¤ tamvtþsgÇeTsna .

-É ÉgxMR)ab;kUn[sþab;        B§  »nRtgRtab;RKUGacarü

  » [eFVIl¥RKb;Gatµa            ]×  Grexmra)ansuxsanþ .

-GuM GagsMNageBkminRtUv   GM  Gs;ERsRsUvevTnaR)aN

  GaM Gn;lk;dIekrPUmizan      GH [snþanKitEvgq¶ay .

     éf¶TI 7 Ex mkra qñaM2011

            niBn§eday Ev:n sun

                                

 បន្ទាប់ពីយើងស្រាវជ្រាវ និងកត់ត្រាឯកសារទុករួចហើយ យើងត្រូវធ្វើតារាងឈុតឆាក​ដើម្បី​   ​         
​                                                   នឹងនិពន្ធដូចខាងក្រោម

                                      ១/ធ្វើគម្រោងឈុតឆាកនៃដំណើររឿងមុនពេលនិពន្ធរឿង

               (ក្រោយពេលស្រាវជ្រាវនិងកត់ត្រាឯកសាររួច)

                             ( Plot Cha​ rt )

ការចាប់ផ្តើម     (តួអង្គឬទីកន្លែង)	បញ្ហាចោទ	ភាពស្មុគ្រស្មាញ        ឬ ទំនាស់	ភាពស្មុគ្រស្មាញ ឬ    ទំនាស់ដល់កំពូល	ដំណោះស្រាយ ឬ      ការបញ្ចប់រឿង
-ការចាប់ផ្តើមត្រូវបង្ហាញ ពីបំណងរឿង គឺធ្វើយ៉ាង ណាឱ្យមានសកម្មភាព ជាកម្លាំងចលករ ដើម្បី ជំរុញសាច់រឿងឱ្យអ្នក អាន (ឧ.កុមារ) មានការ ចាប់អារម្មណ៍ និង ចង់ អានបន្តទៀត។ (ការ បង្ហាញពីតួអង្គដោយខ្លីៗ ដើម្បីឱ្យអ្នកអានស្គាល់)	-នៅចន្លោះនេះ  អ្នក និពន្ធត្រូវកត់ត្រាពីផល វិបាករបស់តួអង្គចំពោះ ទំនាស់ផ្សេងៗ ដូចជា ទំនាស់នឹងខ្លួនឯង ទំនាស់នឹងក្រុមគ្រួសារ ទំនាស់នឹងធម្មជាតិ ឬ ទំនាស់ទៅនឹងភាពអត់ ឃ្លានជាដើម។ល។	-កន្លែងនេះត្រូវកត់ត្រា ពីស្ថានការណ៍ឬសកម្ម ភាពផ្លូវកាយ  ផ្លូវចិត្ត​របស់តួអង្គដែលកំពុងតែតានតឹង ( ដំណាក់ កាលនេះ កត់ទុកពេល សរសេរ ដើម្បីធ្វើឱ្យ សាច់រឿងឡើងខ្ពស់និង បង្ហាញពីការតស៊ូរបស់ តួអង្គពេលដោះស្រាយ​ បញ្ហា)។	នៅចន្លោះទី៤នេះយើង កត់ពីទំនាស់ឬស្ថានការ ណ៍ដែលកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរ ឡើងៗដែលតួអង្គកំពុង ប្រឈមមុខពិបាកដោះ ស្រាយ សាច់រឿងឡើង ដល់កំពូល  ធ្វើឱ្យអ្នក អានចង់ដឹង ពីដំណោះ ស្រាយ ចង់ចូលរួមដោះ ស្រាយ និងព្យាយាម ទាយពីដំណោះស្រាយ ទៅចុងបញ្ចប់រឿង។	ចន្លោះចុងក្រោយគេនេះ កត់ពីផល​សម្រេច ក្នុងដំណោះស្រាយនៃ បញ្ហាទំនាស់ក្នុងរឿង ទាំងមួល ទុកពេលសរ សេរ  ធ្វើយ៉ាងណាឱ្យ សមហេតុសមផលដូច ជា តួអង្គទទួលជោគ ជ័យ / ផុតទុក្ខព្រួយ/ ភ្ញាក់ខ្លួន។ល។ ធ្វើយ៉ាងណា  ឱ្យអ្នក អានទទួលយកបាន។

២-  ពេលចាប់ផ្តើមនិពន្ធត្រូវយល់ន័យឱ្យបានច្បាស់«អ្វីទៅហៅថារឿង?»
មានន័យថាបើក្មួយៗពុំយល់ពីពាក្យ"រឿង"នេះទេ ក្មួយពុំអាចនិពន្ធ
ស្នាដៃអក្សរសិល្ប៍បានល្អទេ។

I/ មុនពេលនិពន្ធរឿង

* រកគំនិតដើម្បីនិពន្ធរឿង

1-ដើម្បីមានគំនិត យើងត្រូវអានសៀវភៅឱ្យបានច្រើន។

2-យើងត្រូវចេះសង្កេតពិនិត្យពីសង្គម តើមានអ្វីកើតឡើង?

3-ត្រូវរកវត្ថុ “ពីរ” ដែលផ្ទុយគ្នា គឺមិនទំនាក់ទំនងនឹងគ្នា(ជាពិសេសចំពោះរឿងកុមារ)។

៤-ម្យ៉ាងទៀត បើអាចគូររូបបានក៏អាចឱ្យយើងមានគំនិតក្នុងការនិពន្ធរឿងបានដែរ។

II/ទាំងមុនពេលនិពន្ធ និងពេលកំពុងនិពន្ធ យើងត្រូវគិត ៣ ចំណុចគឺ

1-បញ្ហា (ចោទ) Problem.

2-តួរឿង(ចង) Complication សំខាន់គិតពីលក្ខណៈរបស់តួអង្គ(Charater)

3-គិតពីការបញ្ចប់រឿង(ស្រាយ) ។

III/ពេលសរសេររឿង (តើចាប់សរសេរពីណាទៅណា?)

1-សរសេរពីសេចក្តីផ្តើម (ចោទ) ត្រូវប្រើពាក្យដូចជា « ថ្ងៃមួយ..., ពេលមួយ... , យប់មួយ...( កាលដើមឡើយ      ឬកាលពីយួរលង់មកហើយ​ )បានឃើញ... ។ល។គឺសរសេរសេចក្តីផ្តើមយ៉ាងណាឱ្យអ្នកអានឆ្ងល់  ប៉ុន្តែកុំប្រើពាក្យកាលពីព្រេងនាយ»​។

​​​

2-សរសេរពីតួរឿង ( ចង ) គឺសរសេរពីដំណើររឿង ដូចជា « រំពេចនោះ , ពេលនោះ... , ប្រសិនបើ , ហេតុអ្វី? , ព្រោះអ្វី? ។ល។ ទាំងនេះគឺជាពាក្យគន្លឹះ(សម្រាប់និពន្ធរឿងខ្លី)។

3-សរសេរបញ្ចប់រឿង ( ស្រាយ ) ត្រូវប្រើពាក្យដូចជា

« បន្ទាប់មក . . . ឬ ចាប់ពីពេលនោះមក  ​​​​​​​​​​​​​. . . ។ល។ »

*ចំណាំ:

ការសរសេររឿង «ចាប់ពីសេចក្តីផ្តើម តួរឿង និងបញ្ចប់រឿង» ត្រូវសរសេរដកស្រង់ពីក្នុងគម្រោងឈុតឆាកដំណើររឿងដែលយើង

បានកត់ត្រាដំបូងបង្អស់ ទៅតាមលំនាំនៃចន្លោះនីមួយៗ ដូចជា « ការផ្តើមរឿង, បញ្ហា(ចោទ), ភាពស្មុគ្រស្មាញ(ទំនាស់), ភាព​ស្មុគ្រស្មាញ (ទំនាស់) ដល់កំពូល, ដំណោះស្រាយ (បញ្ចប់រឿង)»។ ប៉ុន្តែចំពោះរឿងកុមារ«តួអង្គ»កុំយកតួអង្គណាដែលក្នុង​ប្រទេស

យើងគ្មាន។ ឧ.​ ដូចជាសត្វកង់គូរូ ឬសត្វផាន់តា(ខ្លាឃ្មុំនៅស្រុកចិន)ជាដើម ។ល។

៣/ របៀបនិពន្ធរឿងប្រឌិតសម្រាប់កុមារ ( ថ្នាក់ទី១ )

1-សៀវភៅដែលនឹងបោះពុម្ព មានចំនួន២០ទំព័រយ៉ាងច្រើន គិតទាំងគម្រប។

2-ទំព័រនីមួយៗ នឹងមានអក្សរយ៉ាងច្រើនបំផុត២បន្ទាត់ដែលមានប្រយោគខ្លីៗ ឬមាន១បន្ទាត់

យ៉ាងវែងល្មម ដោយមានអមរូបភាពពណ៌ធម្មជាតិ។

3-រឿងនីមួយៗត្រូវសរសេរឱ្យទាក់ទងទៅនឹងប្រធានបទ សីលធម៌ ពលរដ្ដវិទ្យា និងភាសាខ្មែរថ្នាក់ទី១ស្របតាមសៀវភៅកម្មវិធី

សិក្សា របស់ក្រសួងអប់រំ យុវជននិងកីឡា។

4-សាច់រឿងនីមូយៗ ត្រូវសរសេរពី១២ ទៅ១៤ប្រយោគ។ ហើយប្រយោគនីមួយៗត្រូវតែជាប្រយោគងាយយល់​​​​​​​ និងខ្លីល្មម។

5-ការប្រើប្រាស់ពាក្យនៅក្នុងប្រយោកនីមួយៗត្រូវស្រង់ចេញពីសៀវភៅកម្មថិធីសិក្សាថ្នាក់ទី១របស់ក្រសួងអប់រំ យុវជននិងកីឡា។

( សូមមើលបញ្ជីពាក្យដែលបានចែកជូន)។

6-វឿងនីមួយៗត្រូវមាន «ការចាប់ផ្តើមរឿង(សំខាន់តួអង្គនិងទីកន្លែង)/ បញ្ហា,ចោទ/ ភាពស្មុគ្រស្មាញ,ទំនាស់/ ភាពស្មុគ្រស្មាញដល់​កំពូល( ទំនាស់ដល់កំពូល ) និងដំណោះស្រាយ,ការបញ្ចប់រឿង។

7-ពេលនិពន្ធរឿងប្រឌិតត្រូវគិតពីធាតុសំខាន់ៗដូចខាងក្រោមនេះ

ក/ត្រូវគិតអំពី «គំនិតរឿង»

  គោលគំនិតរឿងជាបំណងរបស់អ្នកនិពន្ធ ដែលបំពេញបន្ថែមន័យដើម្បីគាំទ្រប្រធានបទរឿង។

ខ/ត្រូវគិតអំពី «តួអង្គ»

  ចំណុចនេះ អាស្រ័យលើអ្នកនិពន្ធជ្រើសរើសរក។ ឧទាហរណ៍ៈ យកតួអង្គជា មនុស្ស, សត្វ, រុក្ខជាតិ ឬជាវត្ថុ។ល។

  ពេលរកតួអង្គបានហើយ អ្នកនិពន្ធត្រូវបញ្ជាក់ពីលក្ខណៈពិសេសរបស់តួអង្គដូចជា«សក់ រូបរាង កម្ពស់ ពណ៌សម្បុរ ចំណង់​ 

  ចំណូល​​​​ចិត្ត អត្តចរិត កាចឬស្លូត ខ្ជិលឬឧស្សាហ៍។ល។»

*ការដាក់ឈ្មោះឱ្យតួអង្គៈ​ ចំណុចនេះសំណាស់ ទោះបីតួអង្គនោះជាមនុស្ស, សត្វ, រុក្ខជាតិ...ក៏ដោយ ក៏អ្នកនិពន្ធត្រូវតែគិតឱ្យបាន​

  ដិតដល់ជាទីបំផុត ដើម្បីឱ្យកុមារ(អ្នកអាន) ចាប់អារម្មណ៍និងឆាប់ចងចាំឈ្មោះតួអង្គ ( ត្រូវប្រើពាក្យងាយៗខ្លីៗតែពីរោះទៅតាម

  ភាសាកុមារទូទៅ )។ ឧទាហរណ៍ៈបូណា គីគី អ៊ូកអ៊ូក និងចេបចេបជាដើម។ល។

គ/ត្រូវគិតអំពី«ទីកន្លែង»

  នៅគ្រប់ទិសទីដូចជា «ក្រោមដី, លើដី, ក្រោមទឹក, ក្នុងព្រៃ, លើអាកាសឬពិភពផ្សេងៗ អ្នកនិពន្ធអាចដាក់តាមការ​ស្រមើស្រមៃ

បាន»។

ឃ/អំពី «បញ្ហា(ចោទ), ភាពស្មុគ្រស្មាញ/ទំនាស់ (ចង), ការសរសេរបញ្ចប់រឿង(ស្រាយ) ទោះបីតួអង្គជាអ្វីក៏ដោយ អ្នកនិពន្ធត្រូវគិត

  អំពីដំណោះស្រាយបញ្ហាជុំវិញសង្គមមនុស្សទាំងអស់»។